Prelekcja: Nino Dzandzava (Universität Potsdam), Andreas Thein (Filmmuseum Düsseldorf)

Program

„Człowiek o stalowych nerwach”, reż. Gérard Bourgeois, Harry Piel, 68 min, 1924, Niemcy

Harry Piel wciela się w Harry’ego Peela – słynnego autora powieści przygodowych, który utrzymuje, że opisuje własne przeżycia. Kiedy wydawca oczekuje od niego prawdziwej przygody, fikcja szybko zmienia się w rzeczywistość: na jego drodze staje żądny zemsty zbiegły przestępca, a próba pomocy zadłużonemu przyjacielowi Hectorowi w znalezieniu bogatej żony prowadzi do serii pościgów, nieporozumień miłosnych i coraz bardziej spektakularnych niebezpieczeństw. Film osiąga punkt kulminacyjny w niezwykłej sekwencji balonowej.

Człowiek o stalowych nerwach jest zarazem widowiskowym przykładem niemieckiego Sensationsfilm (kina sensacyjno-przygodowego) i autoironiczną grą z ekranowym wizerunkiem samego Piela. Aktor, bohater i fikcyjna gwiazda celowo zlewają się tutaj w jedną postać, odzwierciedlając źródło jego popularności: publiczność przychodziła oglądać, jak Harry Peel/Piel wychodzi cało z kolejnych nieprawdopodobnych opresji.

Film stanowi także ważny moment w międzynarodowej karierze Piela. Po francuskim sukcesie Abenteuer einer Nacht (Przygoda jednej nocy, 1923) Człowiek o stalowych nerwach był pierwszą z serii niemiecko-francuskich produkcji realizowanych we współpracy z wytwórnią Gaumont. Międzynarodowa obsada oraz zdjęcia kręcone m.in. w Paryżu nadały popularnemu kinu akcji Piela wyraźnie kosmopolityczny charakter.

Zachowana kopia filmu jest niekompletna: pierwotnie dzieło składało się z siedmiu aktów, jednak do naszych czasów przetrwało jedynie pierwszych pięć.

Finałowy lot balonem doskonale ukazuje styl Piela oparty na połączeniu autentycznego ryzyka, sprawności fizycznej i filmowej iluzji. Człowiek o stalowych nerwach przypomina, że kino Republiki Weimarskiej posiadało własną, niezwykle popularną tradycję kina akcji budowaną na dynamice, spektaklu i gwiazdorskiej charyzmie.

oprac. Andreas Thein

Muzyka na żywo

Grupa Torpedo

fot. Marcelina Pasek

Nazwa zespołu odnosi się do kompozycji Torpedo autorstwa legendarnej grupy wokalnej Novi Singers – i to nie jedyny hołd, jaki Grupa Torpedo składa przeszłości. Zespół rozpoczął działalność w 2025 r., wykonując własne interpretacje utworów z serii kompilacji Polish Funk (i innych przygotowanych przez kolektyw Soul Service) – kuratorskich składanek prezentujących polską muzykę rozrywkową, głównie lat 70.

Muzycy Grupy Torpedo wywodzą się zarówno ze świata jazzu, muzyki improwizowanej, alternatywy, jak i sceny piosenkowej – wśród nich są członkowie zespołów takich jak P.Unity, Beluga Stone, Tropical Soldiers In Paradise, Pokusa, WaluśKraksaKryzys, Współgłosy, Babadag czy Jerz Igor. Koncertem na Święcie Niemego Kina zespół dowodzony przez Igora Nikiforowa rozpocznie bardziej autorski etap twórczości. Ponieważ Człowiek o stalowych nerwach to film akcji, należy spodziewać się wielu oryginalnych muzycznych tematów do bijatyk i pościgów.

Zespół na 21. ŚNK wystąpi w następującym, 5-osobowym składzie:

Bartłomiej Pazura, Igor Nikiforow, Jędrzej Dudek, Tymek Bryndal, Bartosz Szabłowski